کاربرد پلی یورتان در صنعت ساختمان

کاربرد پلی یورتان در صنعت ساختمان بسیار زیاد است؛ از جمله: ابزار پیش‌ساخته گچ‌بری، فوم‌های نرم و سخت بعنوان عایق، رنگ و رزین و ... . خواص پلی‌یورتان به گونه‌ای است که قابلیت استفاده از آن را در حالت‌های مختلف فراهم می‌کند. به همین دلیل در قسمت‌های مختلف ساختمان و در ساخت مواد گوناگون آن کاربرد دارد. بعنوان مثال استفاده از پنجره ترمال بریک در کنار ابزارهای پیش ساخته می تواند تلفیق خوبی برای یک طراحی دکوراسیون خاص باشد. 

پلی یورتان جزو مصالح ساختمانی سبک و مقاوم است. به طور کل می‌تواند گفت پلی یورتان به 4 دسته تقسیم می‌شود:

  • سخت (Rigid)
  • نرم (Soft)
  • نیمه سخت (Semi-Rigid)
  • منعطف (Flexible)

 

پلی یورتان چیست؟

اولین بار، "اوتو بائر" در سال 1937 این ماده را کشف کرد. در واقع پلی‌یورتان به پلمرهایی گفته می‌شود که دارای پیوند یورتانی هستند. این ماده از واکنش پلی‌یول و ایزوسیانات تشکیل می‌شود و پس از انجام واکنش به یک ساختار پایدار می‌رسد. ما همواره با انواع مختلف پلی‌یورتان‌ها در زندگی خود سر و کار داریم چرا که به دلیل خاصیت‌های فراوان و اشکال گوناگونی که دارند، در صنایع مختلف کاربردی هستند. فوم‌های سخت و نرم، الاستومرها، چسب‌ها، روکش‌ها و پایه‌های رنگی، از جمله اشکال مختلف کاربردی پلی‌یورتان‌ها هستند.

به همین دلیل است که داشتن مواد اولیه برای کشورها ارز محسوب میشود. به جز پلی یورتان ها سایر مواد اولیه هستند که در ساخت پنجره های جدید استفاده می شوند. به خصوص برای شهرهایی که قدیمی شدند و نیاز به تعویض پنجره یو پی وی سی دارند بسیار سود آور هستند. اما بهتر است پیش از هر چیز با کاربرد انواع پلی یورتان آشنا شویم.

کاربرد انواع فوم پلی یورتان

در دهه 1940 میلادی پلی یورتان‌ها به تولید تجاری رسیدند. استفاده از پلی اترها در تولید فوم‌های پلی اورتان، آن‌ها را به موادی مناسب برای عایق حرارتی و برودتی تبدیل کرده است. فوم‌هایی که از جنس پلی‌یورتان آماده می‌شوند در ساختارهای متعدد، در صنعت ساختمان استفاده می‌شوند. این فوم‌ها در دو نوع سخت و نرم هستند.

 

 

فوم‌های نرم

فوم‌های نرم بیشتر در ساخت مبلمان و صندلی مورد استفاده قرار می‌گیرند. اما نوع قالبی آن که ویسکو الاستیک نام دارد بعنوان عایق صدا هم کاربرد دارد. به طول کلی این نوع فوم دارای دو نوع است:

  • پلی یورتان نرم بلوکی: مانند ابر و اسفنج است.
  • پلی یورتان نرم قالبی (فوم سرد): کاربردی برای ساخت صندلی وسایل نقلیه از جمله صندلی‌های قطار، هواپیما، خودرو و ...

 

فوم‌های سخت

فوم‌های سخت(Rigid) پلی یوتان ساختار کامپوزیتی دارند که در ساختار آن‌ها سلول‌های هم‌اندازه و بسته‌های هوا وجود دارد. در فوم پلی اورتان سخت، میزان ضریب هدایت حرارت بسیار پایین است. به همین دلیل بعنوان عایق از این فوم‌ها استفاده می‌شود. علاوه بر آن در سقف ساختمان‌ها به عنوان بخشی از ساختار ساندویچ پانل هم کاربرد دارند.

اگر به لحاظ ساختار شیمیایی بخواهیم فوم‌های پلی یورتانی را بررسی کنیم، باید بگوییم هر چه تعداد و اندازه سلول‌ها کوچکتر و یکنواخت‌تر باشد، راندمان عایق پلی‌یورتان بالاتر خواهد بود. فوم‌های سخت عایق پلی‌یورتان  از راندمان عملکرد مطلوب‌تری برخوردارند که همین باعث کاربرد فراوان آن‌ها شده.

سایر کاربردهای فوم سخت در سایر صنایع به قرار زیر است:

  • ماده‌ای برای ساخت داشبورد و ضربه‌گیرهای خودرو در صنعت خودروسازی
  • مناسب برای ساخت شناورها و کشتی‌ها
  • صنعت بسته‌بندی
  • تولید قطعات دکوراتیو با فوم سخت دارای دانسیته بالا

 

فوم پاششی پلی یورتان

فوم پاششی پلی یورتان در صنعت ساختمان از جمله گزینه‌های مناسب برای عایق حرارتی و عایق صوتی است. این فوم استفاده راحتی دارد. به این صورت که پس از پاشیدن آن به محل مورد نظر، این فوم به محظ خروج از محفظه همزمان با تغییر ماهیت خود، افزایش حجم می‌دهد. فوم پاششی پلی یورتان مناسب برای فضاهایی است که دارای درز هستند.

 

کاربرد پلی یورتان بعنوان ابزار پیش ساخته

با کشف خواص مختلف پلی‌یورتان، رفته رفته کاربردهای آن هم وسیع‌تر شد، تا جایی که امروزه شاهد استفاده از پلی‌یورتان در ساخت ابزار پیش ساخته ساختمان یا همان گچ‌بری مدرن هستیم. قسمت‌های مختلف تزئینی ساختمان، که از پلی‌یورتان در ساخت ابزار پیش ساخته آن‌ها استفاده می‌شود عبارتند از:

  • ابزار قابی در انواع و اقسام طرح‌های ساده، کلاسیک، رومی و ... برای دیوار و سقف
  • تایل‌های سقفی
  • قرنیز
  • کنجی
  • ابزار ستون از جمله گلویی، پایه و ...

 

 

سایر موارد کاربرد پلی یورتان

پلی‌یورتان ماده‌ای است که علاوه بر صنعت ساختمان، در صنایع مختلف زیاد دیگری هم کاربردی است. از جمله صنعت پزشکی، خودرو و ...

شکل‌های گوناگون پلی‌یورتان از جمله ترموپلاستیک است که در تجیهزات و وسایل پزشکی استفاده می‌شود؛ علاوه بر آن الاستومرها هستند که در صنعت خودرو بعنوان کفپوش و قطعات مختلف اتومبیل و حتی آب‌بتند و درزگیر هم مورد استفاده قرار می‌گیرند.